Przy rozliczaniu podatku dochodowego z tytułu umowy zlecenia warto znać kluczowe zasady dotyczące pobierania zaliczek. W szczególności istotne jest, jak postąpić w przypadku, gdy zleceniobiorca złoży wniosek o niepobieranie zaliczek na podatek dochodowy, ale jego dochód w danym roku podatkowym przekroczy kwotę 30.000 zł. W takiej sytuacji zleceniodawca, jako płatnik, ma określone obowiązki, które wynikają bezpośrednio z przepisów prawa podatkowego.
Wniosek o niepobieranie zaliczek – co to oznacza?
Zgodnie z art. 31c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (updof), zleceniobiorca, który przewiduje, że jego dochody w danym roku podatkowym nie przekroczą kwoty 30.000 zł, ma prawo złożyć wniosek o niepobieranie zaliczek na podatek dochodowy. Taki wniosek można złożyć, np. na druku PIT-2(9), a płatnik musi go uwzględnić najpóźniej od miesiąca następującego po miesiącu, w którym otrzymał wniosek. Warto jednak pamiętać, że wniosek ten obowiązuje tylko w danym roku podatkowym, a po jego przekroczeniu płatnik musi obliczać zaliczki na ogólnych zasadach.
Co zrobić, gdy dochód przekroczy 30.000 zł?
Jeżeli dochód zleceniobiorcy, mimo złożenia wniosku o niepobieranie zaliczek, przekroczy 30.000 zł, to nadwyżka musi zostać opodatkowana na zasadach ogólnych. Oznacza to, że od kwoty przekraczającej tę wartość płatnik musi naliczyć zaliczkę zgodnie z art. 41 ust. 1 updof. W przypadku, gdy zleceniobiorca osiągnie wyższe dochody, obowiązek pobrania zaliczki wraca na standardowe tory, a płatnik musi zacząć stosować najniższą stawkę podatkową wynoszącą 12%, a w pewnych przypadkach także wyższą – 32%.
Przykład przekroczenia limitu na podstawie danych z 2024 roku
Przykład rozliczenia po przekroczeniu limitu
Pan Adam zawarł umowę zlecenia z firmą XYZ. Na początku 2024 roku złożył wniosek o niepobieranie zaliczek na podatek dochodowy, przewidując, że jego dochód nie przekroczy 30.000 zł.
- Styczeń – sierpień 2024 r.:
- Łączny dochód (przychód minus koszty uzyskania przychodu): 29.500 zł
- Wrzesień 2024 r.:
- Przychód: 7.000 zł
- Składki na ubezpieczenia społeczne: 959,70 zł
- Koszty uzyskania przychodu (20% z przychodu pomniejszonego o składki): (7.000 zł – 959,70 zł) x 20% = 1208,06 zł
- Dochód za wrzesień: 7.000 zł – 1208,06 zł = 5791,94 zł
- Dochód narastająco do września 2024 r.:
- 29.500 zł + 5791,94 zł = 35.291,94 zł
Obliczenie nadwyżki ponad 30.000 zł:
- 35.291,94 zł – 30.000 zł = 5.291,94 zł
Podstawa opodatkowania za wrzesień (nadwyżka ponad 30.000 zł):
- 5.291,94 zł – 959,70 zł (składki na ubezpieczenia społeczne) = 4332,24 zł
Zaliczka na podatek dochodowy:
Zaliczka do zapłaty: 520 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych)
4332,24 zł x 12% = 519,87 zł
Obowiązki płatnika w kontekście umowy zlecenia
Zleceniobiorca, który nie prowadzi działalności gospodarczej, uzyskuje przychód zaliczany do działalności wykonywanej osobiście, a więc zleceniodawca działa jako płatnik zaliczek na podatek dochodowy. Oblicza on podstawę opodatkowania, uwzględniając koszty uzyskania przychodów (domyślnie 20%) oraz składki na ubezpieczenia społeczne. To płatnik odpowiada za prawidłowe obliczenie zaliczki i jej przekazanie do urzędu skarbowego.
Podsumowanie
Jeśli zleceniobiorca w ciągu roku przekroczy limit 30.000 zł dochodu, to płatnik jest zobowiązany do pobrania zaliczki na podatek od nadwyżki na zasadach ogólnych. Przypominamy, że prawidłowe rozliczenie dochodów z umów zlecenia jest kluczowe dla obu stron – zarówno dla zleceniobiorcy, jak i zleceniodawcy, który pełni funkcję płatnika. Warto regularnie monitorować dochody, aby uniknąć niespodziewanych zaległości podatkowych.
Podstawy prawne:
- Art. 41 ust. 1, art. 31b, art. 31c, art. 22 ust. 9 pkt 4, art. 13 pkt 8, ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych (updof).
- Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 3 lutego 2023 r., nr 0114-KDIP3-2.4011.1137.2022.1.JK2.
